TRẦN ĐÌNH HOÀNH

on Buddhism

Công đức thật là gì?

buddha

Chào các bạn,

Bồ Đề Đạt Ma tổ thứ 28 của Thiền tông Ấn Độ và là sơ tổ của Thiền tông Trung Hoa, trong cuộc đối thoại với Lương Vũ Đế, để lại cho chúng ta một bài học rất căn bản về yếu tính của tu tập mà nhiều người không nắm được. Dù đã nói đến chuyện này vài lần rồi, mình muốn kể lại cuộc đối thoại đó ở đây để làm sáng tỏ vấn đề trong đời sống của chúng ta.

Khi nói đến đời sống tâm linh, chúng ta thường nghe đủ mọi thứ: giúp người nghèo, xây chùa, giúp các sư, đi chùa, đi nhà thờ, thuộc kinh sách, in kinh sách… Vậy đâu là điều quan trọng, đâu là điều ít quan trọng hơn?

Câu truyện của Bồ Đề Đạt Ma và Lương Vũ Đế trả lời cho chúng ta câu hỏi đó.

    Bồ Đề Đạt Ma từ Ấn Độ sang Trung Hoa, gặp Lương Vũ Đế. Vũ Đế hỏi nhà sư Ấn Độ: “Trẫm từ lên ngôi đến nay, xây chùa, chép kinh, độ tăng không biết bao nhiêu mà kể. Vậy có công đức gì không?”

    Đạt Ma đáp: “Không có công đức.”

    – “Tại sao không công đức.”

    – “Bởi vì những việc vua làm là nhân ‘hữu lậu’, chỉ có những quả nhỏ trong vòng nhân thiên, như ảnh tùy hình, tuy có nhưng không phải thật.”

    – “Vậy công đức chân thật là gì?”

    Sư đáp: “Trí phải được thanh tịnh hoàn toàn. Thể phải được trống không vắng lặng, như vậy mới là công đức, và công đức này không thể lấy việc thế gian (như xây chùa, chép kinh, độ tăng) mà cầu được.”

Đoạn này nói rất rõ. Công đức chân thật là “Trí phải được thanh tịnh hoàn toàn. Thể phải được trống không vắng lặng”. “Thể” là bản tánh. Trí và thể ngày nay chúng ta gọi là tâm. Tức là “Tâm phải được thanh tịnh hoàn toàn, trống không vắng lặng”, đó mới là công đức.

Vì sao?

Vì tâm thanh tịnh, trống không vắng lặng là Thiền, là Niết Bàn, là Bồ tát, là Phật. Tập luyện để tâm thanh tịnh, trống không vắng lặng mới là tâm điểm của Phật pháp.

Các điều khác – bố thí, xây chùa, độ tăng, in sách – chỉ là chuyện thế gian, dựa vào những thứ thấy được của thế gian – tiền, chùa, sư, sách – như “ảnh tùy hình”. Thế gian là mộng huyễn bào ảnh (mộng ảo bọt bóng – Kinh Kim Cang), thì những hoạt động dựa vào thế gian cũng chỉ là mộng huyễn bào ảnh. Bồ Đề Đạt Ma gọi chúng là những “nhân hữu lậu” (nhân còn bẩn) chỉ có thể tạo ra các “quả” nhỏ trong vòng trời người, tức vẫn trong vòng luân hồi lẩn quẩn, không thể đạt được Niết Bàn.

Vậy chúng ta phải nhớ rõ: Đỉnh điểm của tu tập là có được tâm thanh tịnh, trống rỗng vắng lặng. Các điều khác – giúp người nghèo, in sách, xây chùa, độ tăng – là chuyện phụ. Thường thì nếu ta có tâm thanh tịnh rỗng lặng ta cũng sẽ làm các điều phụ này nếu ta có thời giờ và cơ duyên. Nhưng đừng lẫn lộn điều gì chính điều gì phụ.

Lăng xăng làm các điều phụ cả đời, mà không lo cho tâm được thanh tịnh rỗng lặng, thì chẳng được công đức gì cả.

Chúc các bạn có được tâm thanh tịnh rỗng lặng.

Mến,

Hoành

© copyright 2016
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Tháng Hai 4, 2016 - Posted by | Buddhism, Thiền, Văn Hóa, Zen | , , , ,

11 phản hồi »

  1. Với số tuổi đã hơn 70, tôi cố gắng đi tìm tâm thanh tịnh, nhưng không có được hoàn toàn, nếu không nhờ làm các “chuyện phụ” như làm các công đức hữu lậu xây chùa, bố thí…, chắc chắn tâm rỗng lặng sẻ là ảo tưởng
    Tâm nương Tựa.

    Phản hồi bởi De Huynh | Tháng Hai 4, 2016

  2. Cảm ơn bài viết của anh. Nhờ có sự hiểu biết vô cùng quí báu này những bước đi trong cuộc đời sẽ không đi lạc lối nữa.

    Phản hồi bởi totochan92 | Tháng Hai 13, 2016

  3. Cảm ơn Totochan đã chia sẻ. Chúc em luôn tinh tấn.

    Phản hồi bởi Trần Đình Hoành | Tháng Hai 13, 2016

  4. Cảm ơn anh De Huynh chia sẻ.

    Dù ta làm việc gì (xây chùa, bố thí, chữa bệnh, tài xế…) thì phải làm với tâm thanh tịnh rỗng lặng.

    Kinh Kim Cang (Đoạn 3, Đại Thừa Chính Tông) nói: “Diệt độ vô lượng, vô số, vô biên chúng sanh mà thật không có chúng sanh được diệt độ.
    Vì cớ sao? Này Tu-bồ-đề, nếu Bồ-tát còn có tướng ngã, tướng nhân, tướng chúng sanh, tướng thọ giả tức chẳng phải là Bồ-tát.”

    Tâm không chấp ngã, không chấp nhân… không chấp vào xây chùa, không chấp vào bố thí… không chấp vào đâu là tâm thanh tịnh rỗng lặng.

    Hay nói một cách khác, cũng trong Kinh Kim Cang (Đoạn 5, Như Lý Thật Kiến): “Phàm sở hữu tướng giai thị hư vọng, nhược kiến chư tướng phi tướng tắc kiến Như Lai.” (Nếu có tướng là thấy hư ảo, nếu thấy các tướng là không tướng tất thấy Như Lai). Thấy mọi tướng không tướng – tức là làm mọi sự mà không thấy mình làm gì – là thấy đươc Như Lai. Thấy mọi tướng không có tướng tức là tâm thanh tịnh rỗng lặng, không dính mắc vào tướng gì cả.

    Cho nên làm điều gì không quan trọng, điều quan trọng là tâm ta có thanh tịnh rỗng lặng khi làm việc ấy.

    Xây chùa, bố thí… không “chắc chắn” đưa đến tâm thanh tịnh rỗng lặng. Tâm thanh tịnh rỗng lặng đến từ vô chấp hoàn toàn.

    Phản hồi bởi Trần Đình Hoành | Tháng Hai 13, 2016

  5. Hi Anh Hoành,

    Theo em hiểu thì khi ta làm các việc như bố thí, xây chùa, giúp đỡ người nghèo, đọc kinh sách mà tâm trí ta không CHẤP CÔNG, tâm hoàn toàn tĩnh lặng, không chấp dính vào các điều này đúng ko không anh. Các việc nên làm thì ta cứ lặng lẽ làm nhưng ko được khởi lên lòng chấp công, ghi công, của ta. Dần dần em hiểu là tu tập sẽ trưởng thành khi đã gạt bỏ được cái tôi, bản ngã của mình.

    Bài học này thật là thâm sâu.

    Em chúc anh thân tâm luôn an lạc, thanh tịnh.

    Phản hồi bởi Ánh Châu | Tháng Năm 20, 2016

  6. Hi Ánh Châu,

    Không chấp CÔNG là tốt rồi, nhưng anh không biết vậy được chưa. Nếu mình không chấp công với người được mình giúp, nhưng lại chấp vào phước đức của việc giúp – như là bố thí thế này thì mình sẽ được nhân duyên tốt, hay được tâm thanh tịnh – vậy thì sao?

    Kinh Kim Cang nói “không chấp ngã, không chấp nhân, không chấp chúng sanh, không chấp thọ giả”, nói chung là hoàn toàn không chấp gì hết – không chấp nhân thì có tôi đâu mà chấp gì, không chấp nhân thì có người đâu mà chấp gì.

    A. Hoành

    Phản hồi bởi Trần Đình Hoành | Tháng Năm 22, 2016

  7. Hi Anh Hoành,

    Hôm nay em hiểu rộng hơn về ý nghĩa anh nói, tức là loại bỏ hoàn toàn mọi chấp ngã. Hiểu được như vậy nhưng gắn liền với thực hành quả là không dễ. Ở bước mới bắt đầu tu tập như em đang thực hành thì là hiểu mọi việc đúng sai để hành xử cho phải, chứ chưa đạt được mức gạt bỏ hoàn toàn chấp ngã. Nhưng khi em làm điều gì, em cứ nghĩ đó là việc nên làm vậy thôi, không nên bận tâm nhiều.

    Hi vọng dần già sẽ tinh tấn! hihi. Em chúc anh một ngày mới tốt lành.

    Phản hồi bởi Ánh Châu | Tháng Năm 25, 2016

  8. Chào Anh Hoành,

    Trang chia sẽ của Anh thật thú vị. Em xin có một chia sẽ cùng Anh: hàng ngày khi đi qua những khu rừng tự nhiên, những con suối hay dòng sông đầu nguồn ở bất kỳ nơi đâu, em liền chợt lo và tưởng rằng, rồi một ngày nào đó, những con “đại bàng” khát tiền tài danh vọng phát hiện được, họ sẽ biến những cánh rừng nơi bao chúng sinh, đặc biệt là các tộc người thiểu số đang chung sống rất yên bình và lãng mãn trong tâm thức tôn thờ và ngưỡng vọng thiên nhiên của họ, sẽ bị thay thế bởi những công trình “hiện đại – công nghiệp” hoặc các khu “giải trí” tân thời. Tự nhiên trong tâm trí em mang mối lo âu và nhiều lúc những việc như vậy khiến em khó ngủ.

    Rồi một lần em đi qua một khu rừng già giữa các bản làng. Có những cây gỗ to bị hạ xuống, nhiều, và nhiều lắm, khoảng gần hàng chục ha rừng. Hỏi ra thì biết là chuẩn bị hiện trường cho các công thủy điện, đưa ánh sáng về với thị thành để tăng tốc đô thị hóa trong tiến trình phát triển đất nước.

    Với em, thì sự chặt hạ những cây rừng già,thay thế bằng những công trình hiện đại thì quả là vô cùng đau đớn xót xa bởi, đó là mái nhà của hàng vạn sinh linh, là nguồn nuôi dưỡng hơi thở cho mọi sinh linh, là vẽ đẹp và phong cách thiên tạo của tự nhiên. Khi em phải chứng kiến những tang thương như vậy, em thường lặng đi trong chốc lát và muốn ôm tất thảy những cây rừng vào lòng mình để giấu kín kẻo những cặp mắt đau đáu đuổi theo cuộc sống hiện đại dựa trên sự chà đạp vẽ đẹp thầm kín và ý nhị hàng ngàn năm mới có được của tự nhiên.

    Em lo, em sợ và thậm chí em hoảng loạn trước những tình huống như vậy.

    Mong Anh cùng chia sẽ

    Phản hồi bởi ttlanhnurturingnature | Tháng Bảy 10, 2016

  9. Cảm ơn ttlanhnurturingnature.

    Mới hôm qua trên đường đi với bà xã, thấy nguyên một ngọn đồi vĩ đại bị phá để xây dựng, anh nói với bà xã: “Hệ thống kinh tế thế giới đầy mạnh việc phá hủy Mẹ Đất mà không ngưng được. Xây dựng là một kỹ nghệ chính tạo ra nhiều đầu tư, nhiêu công ăn việc làm, thúc đẩy các kỹ nghệ khác. Xây dựng mà chậm lại là có khủng hoảng kinh tế. Thành phố nào cũng muốn có thêm xây dựng để có việc làm cho dân, thúc đẩy kinh tế thành phố và tăng thu thuế. Cho nên người ta sẽ luôn xây dựng và Mẹ Đất càng ngày càng hư hao mà không có cách ngừng.”

    Chia sẻ với em. Chúng ta có thể nói đến Thành Phố Xanh, nhưng việc phá rừng để xây dựng là điều hầu như không cản được với đòi hỏi phát triển kinh tế. Trừ khi nhà nước có đủ nghị lực để bảo vệ rừng và cả nước bị ép phải suy nghĩ nhưng cách khác để phát triển kinh tế.

    A. Hoành

    Phản hồi bởi Trần Đình Hoành | Tháng Bảy 21, 2016

  10. Em chào anh Hoành!
    Em là bác sĩ Thành, làm việc ở khoa ICU BV Nhân Dân Gia Định TP HCM.
    Em biết và đọc những bài viết của anh khoảng từ 2 năm nay.
    Em thật may mắn hơn triệu người vì đã gặp được Phật pháp, thực hành lời Phật dạy và có được những người bạn đồng hành như anh!
    Xin nhận nơi em lòng chân thành biết ơn đến những gì anh chia sẽ!
    Em chúc anh mạnh khoẻ, tu học ngày càng tinh tấn hơn nữa, tiếp tục chia sẽ những kinh nghiệm quí báu trong lúc học và hành giáo pháp Phật dạy anh nhé!
    Kính chào, thân mến!

    Phản hồi bởi bs thành | Tháng Tám 6, 2016

  11. Cám ơn Thành chia sẻ. Chúc em thân tâm an lạc.

    Metta,

    A. Hoành

    Phản hồi bởi Trần Đình Hoành | Tháng Tám 10, 2016


Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: