TRẦN ĐÌNH HOÀNH

on Buddhism

Cầu bất đắc

Chào các bạn,

Cầu bất đắc là muốn mà không được: muốn người yêu mà người yêu bỏ, muốn giàu mà vẫn chưa giàu đủ, muốn địa vị mà chưa tới được địa vị mình nhắm, muốn kinh doanh lớn mà bị sập tiệm, muốn xe hơi xịn mà chưa có… Nhà Phật nói: “Cầu bất đắc khổ” Muốn mà không được thì khổ.

Nhưng chúng ta muốn rất nhiều thứ, và có lẽ là cần muốn nhiều thứ: Muốn học giỏi và đỗ đạt cao, muốn có công việc tốt, muốn có người yêu, muốn có tiền bạc thong thả, và hàng tá điều muốn khác. Và những điều muốn đó khuyến khích ta học hành làm việc chăm chỉ hơn. Phần lớn những điều muốn đó có ích cho đời – bản thân ta khá hơn, sản xuất cao hơn, làm việc tốt hơn cho nền kinh tế, và như thế là tốt hơn cho cả nước và mọi người.

Có gì sai với những ước muốn đó? Bố mẹ thường khuyến khích con cái ước muốn – có những giấc mơ. Thầy cô muốn học trò có những giấc mơ. Theo đuổi những giấc mơ, chúng ta sẽ cố gắng làm việc tốt hơn, siêng hơn, và hiệu quả hơn. Không có những giấc mơ thì đời sống khó phát triển, và rất… chết.

Thế thì làm sao mà tránh “Cầu bất đắc khổ”?

“Nhưng, với tôi, cầu bất đắc mà vẫn không khổ thì sao?” Không nhất thiết muốn mà không được thì phải khổ. Ví dụ: Tôi muốn vào trường y, vào không được, tôi vui vẻ vào trường kinh tế thì sao? Bị người yêu bỏ, tôi buồn 5 phút, có lẽ 5 tuần thì có lý hơn, rồi vui vẻ học hành làm việc, vì “Con gái thời nay khó khăn vậy đó. Phải cố gắng hơn thôi”, thì sao?

Chúng ta phải hiểu “cầu bất đắc khổ” với khái niệm “vô chấp” của nhà Phật. Nhà Phật nói sống “vô chấp”, không nói sống “vô cầu”.

Nhất định là nhu cầu cuộc sống bắt ta cần nhiều điều: tiền bạc, nhà cửa, công việc… Nếu không muốn các điều này, thì mình không biết bạn sống ở đâu, với ai. Nhưng muốn mà không chấp – không bám, không dính, không kẹt cứng vào đó.

Muốn tiền, nhưng chưa đủ tiền cũng không căng, tiếp tục làm việc siêng năng vui vẻ cho đủ tiền. Không phàn nàn, không stress, không đi ăn trộm, không đòi hối lộ. Nếu chưa đủ tiền mua căn nhà lớn như ý mình muốn, thì vẫn vui vẻ mua căn nhà nhỏ, rồi để đó tính sau.

Muốn người yêu tuyệt vời, nhưng chưa gặp được thì đừng than thân trách phận, vẫn cứ yêu đời từng ngày, rồi có lẽ một lúc nào đó một nàng tiên sẽ được bạn Hấp Dẫn tới.

Vô chấp không có nghĩa là không muốn, không sờ, không cầm. Bạn vẫn muốn tiền, sờ tiền và cầm tiền. Nhưng nếu tiền chưa đủ hay bị mất thì vẫn tĩnh lặng yêu đời, chuyển sang phương án 2.

Các quý vị ăn nói kiểu khinh thường tiền bạn, khinh thường người yêu, khinh thường áo quần, khinh thường công việc cao cấp… thì chẳng hiểu Phật pháp. “Khinh thường” là một thái độ không có trong Phật pháp, hỏi Bồ tát Thường Bất Khinh thì biết. Tiền giúp ta rất nhiều thứ, ngay cả xây chùa in kinh cũng phải có tiền. Người yêu cho ta hạnh phúc, dù rằng phải trả giá bằng thỉnh thoảng nhức đầu (Luôn để một ống thuốc nhức đầu trong túi bạn). Công việc cao cấp cho ta cơ hội phục vụ đời lớn rộng hơn.

Đường nhà Phật là đường Trung Đạo, không vất bỏ nhưng cũng không bám víu. Cố gắng sống tử tế, làm việc tử tế, luôn yêu người và yêu đời, hậu quả đến đâu cũng đều vui đến đó, muốn hậu quả tốt hơn thì vui vẻ làm việc nhiều hơn, không phàn nàn, không stress, không căng, không ganh tị… Đó là thái độ “vô chấp”.

Vô chấp là sống nghiệm chỉnh với mọi người, với mọi thứ, vì đời là Sắc. Nhưng không bám, không dính, không tham, không stress, vì đời là Không.

Sắc mà là Không, Không mà là Sắc. Đó là thái độ Trung Đạo.

Đừng nói Phật pháp dạy chê thế gian, chối bỏ thế gian. Đó là thái độ cực đoan, không phải Phật pháp.

Phật pháp dạy sống nghiêm chỉnh với thế gian, vui vẻ với thế gian, như thiền sư thỏng tay vào chợ. Sống giữa chợ đời nhốn nháo với tâm thức thong dong của một thiền sư.

Chúc các bạn luôn yêu đời.

Mến,

Hoành

Advertisements

Tháng Năm 28, 2018 - Posted by | Buddhism, Inspiration, Thiền, Văn Hóa, Zen | , , , , , ,

%(count) bình luận »

  1. Reblogged this on Sandy's space and commented:
    Nhà Phật nói sống “vô chấp”, không nói sống “vô cầu”….Đừng nói Phật pháp dạy chê thế gian, chối bỏ thế gian. Đó là thái độ cực đoan, không phải Phật pháp.

    Bình luận bởi Sandy | Tháng Bảy 6, 2018


Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: